مقاله پژوهشی معماری
هستی‌شناسی قید در فرایند طراحی

گلناز مشرقی؛ حمیدرضا انصاری

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 9-24

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.9

چکیده
  امروزه علی‌رغم فرصت برخورداری از داشته‌ها و گزینه‌های انتخابی بیشتر در مقایسه با گذشته، امکان تجربۀ همۀ این گزینه‌ها، به‌دلیل محدود بودن زمان، وجود ندارد. این تعارض در حرفۀ طراحی، به‌دلیل ماهیت مسائل این حرفه، که در دستۀ مسائل با دامنۀ باز قرار می‌گیرند و نیاز به خلق حداکثری ارزش‌های زیبایی‌شناسی دارند، بیشتر دیده می‌شود. ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
تبیین مفهوم سادگی‌ اسلامی در معماری با بررسی‌ نمونه‌هایی‌ از معماری مساجد معاصر

محمدحسین میرزاکوچک خوشنویس؛ اکبر حاجی ابراهیم زرگر؛ منصوره طاهباز

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 25-41

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.25

چکیده
  مبحث سادگی در معماری همواره از مفاهیم مهم و مطرح در محافل معمارانه به‌حساب می‌‌آید. در این مقاله با هدف تبیین سادگی‌ از منظر اسلامی در معماری، سادگی در دو وجه مادی و معنوی تبیین می‌گردد. در وجه مادی، سادگی‌ به ابزاری برای دستیابی به غایت مادی مطلوب در ساختار معماری خلاصه می‌‌شود. درحالی‌که در وجه معنوی، در اثر معماری باید به‌منظور ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
بومی‌سازی ضریب تصرف مورد استفاده در طراحی راه‌های خروج از ساختمان در زمان حریق تصرف مورد بررسی: سالن انتظار سینماها

شیدا بهادری؛ محمدرضا حافظی؛ سعید بختیاری

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 43-56

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.43

چکیده
  پژوهش پیش رو با هدف تعیین ضرایب تصرف (متر مربع به ازای هر نفر) سالن‌ انتظار سینماها، متناسب با شرایط ایران، انجام شده است. ضرایب تصرف تعیین‌شده در مبحث سوم مقررات ملّی ایران (حفاظت ساختمان‌ها در مقابل حریق) دارای تطابق نسبی با منابع و دارای تطابق نسبی با منابع و استانداردهای بین‌المللی همچون کد بین‌المللی ساختمان هستند. ازآنجاکه ...  بیشتر

مقاله پژوهشی معماری
تبیین و اولویت‌‌بندی ابعاد تعلق به مکان در محوطه‌های دانشگاهی از منظر دانشجویان با بررسی چند نمونۀ موردی

الهه نادی؛ منصوره کیان ارثی

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 57-83

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.57

چکیده
  دانشجویان سال اول در جابه‌جایی از شهر محل زندگی به دانشگاه با چالش‌های اجتماعی و فکری مواجه می‌شوند و شکل‌‌گیری تعلق به مکان را تجربه می‌کنند. تعلق به مکان رابطة عاطفی و پیوندی مثبت بین انسان و مکان است که موجب تبدیل فضا به مکان خاص برای افراد می‌‌شود. تعلق به مکان در فرایند جذب دانشجویان به محیط آموزشی جدید ضروری ...  بیشتر

مقاله پژوهشی طراحی شهری
خوانش هیروگلیف کلان‌شهر مدرن تهران بر اساس عوامل برسازندۀ منظر ذهنی نمونۀ موردی: واکاوی منظر ساخته‌شده از تهران در ذهن رانندگان تاکسی­‌های خطی

نازیلا رشیدپور؛ منوچهر طبیبیان؛ سیدمحسن حبیبی (زنده‌یاد)

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 85-101

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.85

چکیده
  شهر، مدرنیته، و اقتصاد سرمایه‌‌داری سه‌‌گانة جدایی‌‌ناپذیری هستند که بررسی هریک به‌تنهایی امکان‌‌پذیر نیست. کلان‌شهر تحت سلطة مدرنیته، قدرت، و هژمونی سرمایه‌‌داری به فضایی کدگزاری‌شده از محتوا و معنی تبدیل شده است که با زبانی رمزآلود خوداگاه و به‌صورت مستمر بر ساکنان تأثیر می‌گذارد و با تولید گونة کلان‌شهری متناسب با ...  بیشتر

مقاله پژوهشی برنامه ریزی شهری
تولد بازار در شهر ایرانی ارزیابی دیدگاه‌ها و فرضیات مرتبط با پیدایش نخستین بازارها در ایران

محمدصالح شکوهی بیدهندی؛ شیدا شادکام

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 103-117

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.103

چکیده
  هزاران سال است که تأمین نیازهای متنوع انسان‌ها از طریق تبادل تولیدات با انسان‌های دیگر صورت می‌پذیرد. این امر سبب احداث فضاها و مکان‌های ویژه‌ای به نام بازار به شکل‌های گوناگون شده است. از سال‌های بسیار دور، بازار یکی از عناصر مهم شکل‌دهندة سازمان فضایی شهرهای ایران بوده است، اما صاحب‌نظران در مورد مبدأ و منشأ پیدایش بازار اتفاق ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
بازشناسی آرایه‌های برگرفته از غرب در نماهای دورۀ قاجار موردپژوهی: پنجرۀ سنتوری در کوشک احمدشاهی با کمک فناوری فوتوگرامتری برد کوتاه

الهام اندرودی؛ آرزو کول آبادی؛ فاطمه مهدیزاده سراج

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 119-137

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.119

چکیده
  یکی از مهم‌ترین آرایه‌های نما‌‌های قاجاری پنجرة سنتوری است که در اروپا با اشکال مختلف ساده، منحنی، و شکسته از دوران رم کلاسیک تا دوران نئوکلاسیک در نماسازی به کار رفته است و در جداره‌‌های برون‌گرای دورة قاجار با تأثیر از معماری غربی رواج یافته است. در پژوهش‌های اندکی به مطالعة این عنصر وارداتی و ویژگی‌های متمایز قاجاری آن به ...  بیشتر

مقاله پژوهشی مطالعات معماری
ایرانیان در مدرسۀ بوزار پاریس

یحیی سپهری

دوره 33، شماره 1 ، فروردین 1402، صفحه 139-150

https://doi.org/10.52547/sofeh.33.1.139

چکیده
  مدرسۀ بوزار پاریس را از تأثیرگذارترین مدارس معماری در سطح جهان می‌دانند. این مدرسه در طول حیاتِ نسبتاً طولانیِ خود پذیرای دانشجویان متعددی از کشورهای مختلف جهان بود. شماری از معماران و استادان معماری ایران در مدرسۀ بوزار تحصیل کرده‌اند. هدف در این تحقیق شناسایی دانشجویان ایرانی مدرسۀ بوزار پاریس بر پایۀ اسناد موثق است. پرسش اصلی ...  بیشتر